Szkolenia miękkie

Obecnie często spotykamy się z terminem „szkolenia miękkie”. Co on w rzeczywistości oznacza? 

Szkolenia z kompetencji miękkich, zwane też szkoleniami miękkimi, są poświęcone nabyciu lub udoskonaleniu konkretnych umiejętności psychospołecznych (zwykle jednej głównej kompetencji podczas kursu). Przybierają one najczęściej formułę warsztatową, w której potencjał pracy grupowej jest wielopłaszczyznowo wykorzystywany do usprawnienia i przyspieszenia procesu edukacji.

Co to oznacza w praktyce? Warsztaty przebiegają w średniej wielkości grupach (najczęściej kilkunastoosobowych). Prowadzi je trener, który powinien być ekspertem w danej dziedzinie, a jednocześnie powinien potrafić organizować pracę grupową w sposób ciekawy, różnorodny, interaktywny i angażujący. Uczestnicy zdobywają nową wiedzę i uczą się konkretnych zachowań. Przykładowo podczas warsztatu z asertywności każdy uczestnik po poznaniu określonej techniki może przedyskutkować ją z innymi, przećwiczyć i zastosować we własnych sytuacjach, a także zaplanować, czy i jak chce ją wykorzystać w przyszłości.

kropa Czym są kompetencje miękkie?

Jakie kompetencje można nabyć dzięki szkoleniu? Przede wszystkim można rozróżnić szkolenia z kompetencji miękkich i twardych.

Kompetencje twarde to ścisła wiedza merytoryczna, specjalistyczne umiejętności i kwalifikacje zawodowe. Szkolenia dla pracowników z takich umiejętności to np: obsługa MS Office, projektowanie stron internetowych, obsługa określonych pojazdów i maszyn. Takie kursy najczęsciej kończą się egzaminem, uzyskaniem określonych uprawnień zawodowych i certyfikatów.

Natomiast kompetencje miękkie to podstawowe zdolności społeczne i psychologiczne. Do takich umiejętności należą m.in.: autoprezentacja, praca zespołowa, komunikacja interpersonalna, motywowanie, zarządzanie, organizowanie pracy i czasu. Istnieją modele katalogujące kilkanaście lub nawet kilkadziesiąt rodzajów kompetencji miękkich (np. Universal Competency Model, SHL Talent Measurement). Najogólniej można podzielić je na osobiste i interpersonalne.

Niedostateczne kompetencje osobiste rodzą problemy z organizacją pracy własnej oraz dobrym nastawieniem do pracy i samopoczuciem. Dlatego coraz więcej osób chce nabyć te umiejętności i zapisuje się na szkolenia takie, jak: zarządzanie sobą w czasie, automotywacja czy kontrola emocjonalna (w tym radzenie sobie ze stresem).

Z kolei kompetencje interpersonalne, które ludzie chcą najczęściej doskonalić, to m.in.: asertywność, motywowanie innych, rozwiązywanie konfliktów, negocjacje i praca zespołowa.

Jak widać, są to kompetencje uniwersalne, przydatne w codziennym życiu i w wielu różnych zawodach. Decydują one również o tym, na ile sprawnie i harmonijnie przebiega współpraca między poszczególnymi pracownikami i w całym zespole.

kropa Kompetencje miękkie okazują się równie ważne co kwalifikacje zawodowe?

Doradcy zawodowi na podstawie swojego doświadczenia zwykli mawiać, że zdobycie pracy w większości zależy od kwalifikacji merytorycznych, ale jej utrata bądź brak awansu najczęściej wynikają już właśnie z niedostatecznych kompetencji miękkich.

Obecnie pracodawcy są coraz bardziej świadomi wagi zdolności społecznych w efektywności pracowników i dlatego mogą one przeważyć również zdobycie posady.

Dzięki różnorodnym narzędziom rekrutacyjnym, jakie rozwinął rynek usług HR, kompetencje miękkie coraz częściej sprawdzane są już podczas procesu rekrutacyjnego. W niemal każdym ogłoszeniu o pracę można znaleźć wśród wymagań względem potencjalnego pracownika takie umiejętności, jak: praca zespołowa, efektywna komunikacja czy praca pod presją czasu.

Kompetencje miękkie wielokrotnie nabierają na znaczeniu w przypadku zmian w firmie (dotyczących pojedynczych osób lub ogólniejszych). Zmiana stanowiska, przeniesienie do innego działu, fuzja czy restrukturyzacja to zmiany, które burzą dotychczasowy porządek funkcjonowania w organizacji.

Wyobraźmy sobie sytuację awansu.

Gdy Pani Joanna awansowała na menedżera okazało się, że jej wiedza nie jest już najważniejsza. Komunikowanie się z nieznanymi wcześniej osobami, przekonanie do siebie zespołu i motywowanie go pochłaniało wiele jej energii i czasu. Potrzebowała również oswoić się z nową rolą i nauczyć się radzić sobie z większą presją i odpowiedzialnością. W zależności od potrzeb Pani Joanny mogłyby pomóc jej szkolenia miękkie z zarządzania sobą w czasie, delegowania zadań czy radzenia sobie ze stresem. Z kolei posiadanie tych kompetencji pozwoliłoby Pani Joannie podjąć to wyzwanie z wykorzystaniem w pełni jej możliwości – z korzyścią dla niej i całego zespołu.

Dlatego też szkolenia miękkie cieszą się coraz większą popularnością jako istotny czynnik zwiększający atrakcyjność i konkurencyjność danej osoby na rynku pracy. Ponadto podstawowe korzyści ze szkoleń miękkich dotyczą w zbliżonym stopniu zarówno wymiaru zawodowego, jak i osobistego.

kropa Dlaczego warto inwestować w rozwój kompetencji miękkich pracowników?

Skąd biorą się sytuacje, w której doskonali eksperci mimo swojej wiedzy specjalistycznej nie osiągają pożądanych rezultatów? Najczęściej wynika to z niewystarczającego poziomu kompetencji miękkich, czego świadomi są pracodawcy zgłaszający zapotrzebowanie na szkolenia miękkie.

Dobrze przygotowane i rzetelnie zrealizowane szkolenia dla pracowników łączą aspekt indywidualnego rozwoju jednostki ze zmianami dopasowanymi do strategii biznesowej, które systemowo usprawniają funkcjonowanie organizacji. W efekcie takie szkolenia nie tylko rozwijają wiedzę i umiejętności pracowników, lecz także wpływają na ich postawy, co skutkuje podniesieniem ich zaangażowania i produktywności (na poziomie jednostki i zespołu). Potrzeba doskonalenia kompetencji miękkich przez konkretnego pracownika, może wynikać z jego indywidualnie zaplanowanej ścieżki rozwoju. Taki cel może być wpisany również w rozwój całego zespołu.

Coraz więcej osób jest świadomych znaczenia kompetencji miękkich i korzyści płynących ze szkoleń z tej tematyki. Raporty wskazują jednoznacznie, że szkolenia miękkie dla pracowników przekładają się również na efektywność biznesową w postaci wzrostu sprzedaży. W związku z tym wzrasta popularność takich szkoleń i zapotrzebowania na nie zarówno w formule otwartej (dla każdego zainteresowanego, który zapisze się na kurs), jak i zamkniętej (na zamówienie organizacji, z dopasowaniem do jej specyfiki).